Kocaeli Büyükşehir Belediyesi tarafından bu yıl 15’incisi düzenlenen Uluslararası Kitap Fuarı, “Anadolu Mayası” temasıyla ziyaretçilerine kapılarını açtı. Etkinlikte Gazeteci-Yazar Mustafa Küpçü ve Yazar Lale Tığ, İzmit’in geçmişini ve Cumhuriyet döneminde yaşadığı dönüşümü anlattı.
Karamürsel Alp Salonu’nda gerçekleşen “Cumhuriyet ve İzmit” başlıklı söyleşide, iki yazar da eski İzmit’in sosyal yapısını, Cumhuriyet’in halka kazandırdığı değerleri ve günümüz şehir yaşantısıyla arasındaki farkları kişisel anılar üzerinden aktardı.
“Cumhuriyet ve İzmit’i ayrı düşünemeyiz”
Söyleşide ilk sözü alan Mustafa Küpçü, geçmişte İzmit’in daha sade, samimi ve dayanışma dolu bir yaşam sürdüğünü anlattı.
‘İzmit’teki musiki dernekleri herkese açıktı. Evlerde cumartesi akşamları musiki geceleri yapılır, ardından çaylar içilir, tombala oynanırdı. Anneannem tarladan ürününü alır, komşularla paylaşırdı. Kimse kimseye zarar vermezdi. Cumhuriyet ve İzmit’i birbirinden ayrı düşünemeyiz’ diyen Küpçü, o dönemin sosyal ilişkilerindeki sıcaklığa dikkat çekti.
Küpçü ayrıca, Cumhuriyet dönemindeki kültürel zarafete de değinerek, “Öğretmenlerimiz fötr şapka takar, kravat takmadan okula gelmezdi. Bugün şapkayı eleştirip yırtık pantolonu moda diye giyenleri gördükçe üzülüyorum” ifadelerini kullandı.
“İzmit, İstanbul’un zarafetini taşırdı”
İzmitli yazar Lale Tığ ise Cumhuriyet döneminde İzmit’in eğitim, kültür ve görgü bakımından örnek bir şehir olduğunu belirtti.
‘Ben Taş Mektep’te okudum, orası eski bir ruhban okuluydu. Halk bilgili, görgülüydü. Nerede ne giyeceğini, nasıl konuşacağını bilen, saygılı insanlardı. İzmit o yıllarda İstanbul’un zarafetini taşırdı’ dedi.
Tığ, şehrin bugünkü görünümüyle geçmişi arasında büyük fark olduğunu vurgulayarak, “Cumhuriyet’in etkilerini o yıllarda eğitimde, sanatta ve insan ilişkilerinde çok güçlü hissederdik” diye konuştu.
“Eskiden bayrak gönüllü asılırdı”
Atatürk’ün bilgi ve kültür birikimini örnek gösteren Lale Tığ, “4 bin kitap okumuş, 6 dil bilen bir liderdi. Asker kökenli olmasına rağmen dünyanın en zarif lideri unvanına sahipti” dedi.
Tığ, Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki milli birlik duygusuna dikkat çekerek şunları söyledi:
‘Eskiden milli bayramlarda Atatürk Anıtı’nda kutlamalar yapılırdı. İzmit’te herkes gönüllü olarak evine bayrak asardı. Bugün anonslarla hatırlatılıyor ama o dönem kimseye bayrak asın denmezdi, herkes içinden gelerek yapardı.’
Eski İzmit’e özlem
Söyleşi boyunca hem Küpçü hem de Tığ, Cumhuriyet’in getirdiği aydınlanma kültürü, şehir zarafeti ve paylaşım ruhuna vurgu yaptı. Katılımcılar, anlatılan hikâyelerle İzmit’in geçmişine kısa bir yolculuk yaparken, Cumhuriyet değerlerinin kent kimliğiyle nasıl bütünleştiğini bir kez daha hatırladı.
Kaynak: Kocaeli Büyükşehir Belediyesi – 15. Uluslararası Kitap Fuarı Etkinliği
Haber: Amine Çalışkan
Yorumlar
Kalan Karakter: