Mümtaz Soysal, hayatını kaybetti

Ünlü anayasa profesörü ve Eski Dışişleri Bakanı Mümtaz Soysal, hayatını kaybetti. Mümtaz Soysal kimdir, Osman Soysal nerelidir?

Yaşam 11.11.2019, 13:16 11.11.2019, 13:33
Mümtaz Soysal, hayatını kaybetti

Anayasa profesörü ve Eski Dışişleri Bakanı Mümtaz Soysalİstanbul'da 90 yaşında vefat etti.bir süredir Alzheimer tedavisi gören Prof. Dr. Mümtaz Soysal, 13 Kasım Çarşamba günü hayatını kaybetti.

Beşiktaş'ta evinde yaşamını yitiren Prof. Dr. Mümtaz Soysal'ın 13 Kasım Çarşamba günü İstanbul'da defnedileceği belirtildi.

MÜMTAZ SOYSAL KİMDİR?

Prof. Dr. Mümtaz Soysal, 15 Eylül 1929'da Zonguldak'ta doğdu. Galatasaray Lisesi'ni (1949), ardından Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’ni (SBF) (1953) bitirdi. Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü'nde asistan olarak görevliyken fark dersi sınavlarını vererek Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden de mezun olan Soysal, (1954). 1956'da SBF'de asistan olarak çalışmaya başladı; 1958'de siyasal bilimler alanında doktora çalışmasını tamamladı. SBF'de Anayasa Hukuku profesörü olarak uzun yıllar ders verdi.

Temsilciler Meclisi Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) temsilcisi (6 Ocak 1961 - 25 Ekim 1961) olarak Anayasa Komisyonu üyeliği yapan Mümtaz Soysal, 1963'te SBF'de doçent, 1969'da profesör olan Soysal, 1971 yılında aynı fakültenin dekanlığına seçildi. 12 Mart Muhtırası'ndan sonra 18 Mart 1971'de dekanlığı esnasında, Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı'nca gözaltına alınıp tutuklandı. 

1968'den beri okuttuğu Anayasa'ya Giriş ders kitabında komünizm propagandası yapmakla suçlanan Soysal, 6 yıl 8 ay ağır hapis, 2 ay 20 gün Kuşadası'nda emniyet gözetimi altında bulundurulmaya ve kamu haklarından ebediyen mahrumiyete mahkûm edildi. Toplam 14.5 ay Mamak Cezaevi'nde kaldı. Mamak Cezaevi'nde iken yazar Sevgi Soysal ile evlendi (Sevgi Soysal 1976 yılında hayatını kaybetti.)

15 Temmuz 1983 günü Paris yakınlarındaki Orly Havaalanı'nın THY bürosu önünde patlayan bir bombanın neden olduğu sekiz kişinin ölümüne ve altmış dolayında kişinin de yaralanmasına yol açan Orly Havalimanı saldırısı'nı gerçekleştirmekten dolayı tutuklanan ASALA mensuplarının yargılandığı davaya Türk mağdurları temsilen müdahil taraf uzman tanık olarak katılan Soysal, 1991 seçimlerinde Sosyaldemokrat Halkçı Parti (SHP) listesinden Ankara'dan kontenjan adayı oldu.

TBMM'de Çekiç Güç, OHAL, demokratikleşme, Kıbrıs, özelleştirme gibi konularda hükümet politikalarını eleştiren Soysal, özellikle özelleştirme konusundaki yetki yasaları için Anayasa Mahkemesi'ne yaptığı başvurularla koalisyon ortağı DYP'lilerin tepkisini çekti. Bu başvuruları sonucunda Anayasa Mahkemesi tarihinde ilk kez bir yürütmeyi durdurma kararı verdi. Anayasa Profesörü Soysal, SHP'nin hükümet ortaklığı içindeki pasif tutumuna sürekli tepki gösterdi, "vuruşarak çekilme" yaklaşımıyla Türk siyasi literatürürne geçti. Murat Karayalçın döneminde kısa bir süre için dışişleri bakanı olarak görev yaptı. Ancak bir süre sonra bakanlıktan istifa etti.

1995 genel seçimleri'nde DSP’den Zonguldak milletvekili seçildi. Daha sonra Bülent Ecevit ve Rahşan Ecevit’le anlaşmazlığa düşerek DSP’den ayrıldı (1998). 2002'de Bağımsız Cumhuriyet Partisi'ni kurdu ve parti genel başkanı oldu. Kıbrıs'taki toplumlararası görüşmelerde anayasa danışmanlığı görevini üstlenen uzun yıllar Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) cumhurbaşkanı Rauf Denktaş'a danışmanlık yaptı.

MEHMET SOYSAL KİTAPLARI

  • Avrupa Birliği ve Türkiye (1954)
  • Demokratik İktisadi Planlama İçin Siyasi Mekanizma (1958)
  • Dış Politika ve Parlamento (1964)
  • Halkın Yönetime Etkisi (1965)
  • Dinamik Anayasa Anlayışı (1969)
  • 100 Soruda Anayasanın Anlamı (1969)
  • Güzel Huzursuzluk (1975)
  • Demokrasiye Giderken (1982)
  • Düşünceler Günlüğü (1995)
  • İdeoloji Öldü Mü?
  • Aklını Kıbrıs'la Bozmak
  • Öpülesi Gemiler
  • Anayasa'nın Püf Noktası
  • İçgüveysinin Encamı
  • Balinanın Böcekleri
  • Anayasanın Anlamı
Kaynak: KAPSAMHABER
Yorumlar (0)
açık