Şâir-Yazar Ali KAYIKÇI tarafından büyük gayret ve emekle hazırlanmış olan, 960 ( dokuzyüz altmış) sayfalık “Dünden Bugüne SAMSUNLU ŞÂİRLER ve YAZARLAR ANSİKLOPEDİSİ “ adlı eser okurla buluşturuldu.
Şunu hemen ifade etmeliyim ki; bu hacimdeki bir eserin temeli, Ali Kayıkçı tarafından Kasım 1991 yılında yayınlanan “SAMSUNLU HALK ŞÂİRLERİ” adlı kitapla başlamış; 2005 yılında 175 isimle “Samsunlu Şâirler ve Yazarlar Ansiklopedisi” adıyla yayınlanmış ve bugünün tarihi itibariyle de, 13. baskısıyla “Beşyüz elli beş isme…” ulaşmıştır.
“SAMSUNLU HALK ŞÂİRLERİ” adlı kitaba yazdığım, yirmi sayfalık ‘takdim’ yazımdan kısa bir bölüm nakletmek isterim:
“Samsunlu Halk Şâirleri, ilk defa 1991 Mart ayı içersinde bir araya gelerek bir şölen tertiplemişlerdir. Bu şâirlerin ekserisinin doğum yeri Samsun olmamakla birlikte, Samsun’da büyümüşler ve senelerden beri onun havasını teneffüs emişlerdir. Bunlar: Âşık Meftûnî (Abdullah Odabaş), Âşık Erdemli (Sebahattin Dülger), Âşık Erçinli (Yaşar Erçinli), Âşık Neşat (Neşat Aydın), Âşık Cafer Dertli (Cafer Yıldırım-sonra Kul), Âşık Çileli (Coşkun Koçhan), Âşık Baloğlu (Mustafa Bal), Âşık Kemâlî Bülbül (Kemal Bülbül) ve Âşık Derebahçeli (Ali Kayıkçı)dır.
Bu şâirlerin bâzıları saz ile, bâzıları hem kemençe, hem de saz ile, bâzıları da sadece kalemle ve sözle şâirliklerini sürdürmektedirler. Samsunlu Halk Şâirleri’nin tanıtılmasında ve bir araya getirilmesinde büyük emeği geçen kişi Gazeteci-Yazar Ali Kayıkçı (Âşık Derebahçeli)’dır.”
(Bknz. M. Halistin Kukul, Samsunlu Halk Şâirleri/ Samsunlu Halk Şairleri, Ali Kayıkçı, Samsun Gazeteciler Cemiyeti Yayını, Samsun, Kasım 1991, Sf. 13)
Bu eser(ler)in hazırlanmasının yakînen şâhidi olarak –esefle-şunu söyleyebilirim ki; Yazar Ali Kayıkçı’ya hiçbir resmî ve hususî kuruluş yardımcı olmamış, ‘el tutmamış’tır.
Şâirler, yazarlar ve san’atçılar, bir şehrin hâfzası’dırlar. Bu hâfızanın toplandığı eserin ilk numûnesine, edebiyat tarihimizde Ali Şîr Nevâî (1441-1501)’nin Mecâlisü’n-Nefâis adlı eseriyle rastlarız. Bu tarz; o dönemin, şâir, hattât, ilim adamı ve sâir önde bulunan şahsiyetlerinin “hayat hikâyeleri”, tercüme-i hâlleri”, biyografileri veya “özgeçmişleri”ni ele alır ve buna “tezkire” adı verilirdi.
“SAMSUNLU ŞÂİRLER ve YAZARLAR ANSİKLOPEDİSİ” hakkında, “3. Basımın Takdimi” başlığında da şöyle demiştim:
“Tezkîre; umûmî lügat mânasıyla, zamanın meşhurlarının hayatlarını ve eserlerinin mahiyetini anlatan eserlerdir. Tezkîreler, târihî şahsiyetlere şahitlik ederler. Bu kelime, Arapça, “zikr”den gelir. Bugün, F(ı)ransızca ‘dan gelen “biyografi”; Arapça-Farsça bir terkip olan “tercüme-i hâl” ile, Türkçe “özgeçmiş”ve “hayat hikâyesi” aynı mânalarda kullanılmaktadır.
Bunlar; “Tezkîretü’ş-şuarâ veya tezkîre-i şuarâ (şâirler tezkiresi), tezkîretü’l evliyâ (velîler tezkiresi) tezkîretü’l-hattâtin (hattatlar tezkiresi) ve tezkire-i ilmiye (âlimler tezkiresi) olarak adlandırılır. Bizde, ilk tezkire yazarı, 1441-1501 târihleri arasında yaşayan büyük Çağatay şâiri Ali Şîr Nevâî’dir ki, 1491’de yazdığı Mecâlisü’n-Nefâis adlı eserinde dörtyüzden fazla şâir hakkında bilgi vermektedir.”
Rahatlıkla diyebilirim ki; “SAMSUNLU ŞÂİRLER ve YAZARLAR ANSİKLOPEDİSİ” de, bu tarz bir eserdir.
Düşününüz; bugün, her kadar teknolojik imkânlara sahip olunsa da, bu kadar ilim ve fikir adamının, şâir ve yazarın tespiti, fotoğraflarının ve hayat hikâyelerinin temini ve tasnifi ve bunların günümüz şartlarında kitap hâline getirilerek ‘basılmasındaki mâli zorluk’, ne kadar külfetli bir iştir!..
Bugün, ne yazık ki, arzu edilen seviyede değeri anlaşıl(a)mamış olsa bile, yarınlarda, mutlaka, bir şehrin (tabiî ki, Samsun’un) sosyo-kültürel meseleleri masaya yatırıldığı zaman; sökülüp yeniden yapılan kaldırımlar veya kesilip budanan ağaçlar veya dikilen bilmem kaç katlı apartmanlardan çok, o şehre değer kazandıran ve damgasını vuran, bu şahsiyetlerin yâni bu şâirlerin, ediblerin, ilim ve san’at adamlarının isimleri ve eserleri aranacaktır.
Bu vesileyle; yazar Ali Kayıkçı’yı tebrik ediyorum.
Bu anda kıymeti bilinmese de, büyük bir iş başardığını ve çok önemli bir esere imza attığını gönül rahatlığıyla söyleyebilirim!..Sağolsun!..
Yorumlar
Kalan Karakter: